
dunkeln
kararmak
Özellikle akşamın veya gecenin bastırmasıyla karanlık hâle gelmek.
Es dunkelte bereits, als wir den Wald verließen.
Ormandan çıktığımızda hava çoktan kararıyordu.
kararmak
dunkeln – dunkelte – hat gedunkelt
Kayıtlı durumun yükleniyor.

kararmak
Özellikle akşamın veya gecenin bastırmasıyla karanlık hâle gelmek.
Es dunkelte bereits, als wir den Wald verließen.
Ormandan çıktığımızda hava çoktan kararıyordu.
| ich | dunkle dunkele |
|---|---|
| du | dunkelst |
| er/sie/es | dunkelt |
| wir | dunkeln |
| ihr | dunkelt |
| sie | dunkeln |
| ich | dunkelte |
|---|---|
| du | dunkeltest |
| er/sie/es | dunkelte |
| wir | dunkelten |
| ihr | dunkeltet |
| sie | dunkelten |
| ich | habe gedunkelt |
|---|---|
| du | hast gedunkelt |
| er/sie/es | hat gedunkelt |
| wir | haben gedunkelt |
| ihr | habt gedunkelt |
| sie | haben gedunkelt |
| du | dunkel! dunkele!, dunkle! |
|---|---|
| ihr | dunkelt! |
| Sie | dunkeln Sie! |
| ich | hatte gedunkelt |
|---|---|
| du | hattest gedunkelt |
| er/sie/es | hatte gedunkelt |
| wir | hatten gedunkelt |
| ihr | hattet gedunkelt |
| sie | hatten gedunkelt |
| ich | werde dunkeln |
|---|---|
| du | wirst dunkeln |
| er/sie/es | wird dunkeln |
| wir | werden dunkeln |
| ihr | werdet dunkeln |
| sie | werden dunkeln |
| ich | dunkele dunkle |
|---|---|
| du | dunkelst dunklest |
| er/sie/es | dunkele dunkle |
| wir | dunkeln |
| ihr | dunkelt dunklet |
| sie | dunkeln |
Dolaylı anlatımda kullanılır.
| ich | dunkelte |
|---|---|
| du | dunkeltest |
| er/sie/es | dunkelte |
| wir | dunkelten |
| ihr | dunkeltet |
| sie | dunkelten |
Dilekler ve “würde” ile kurulan cümleler için kullanılır.
| mastar | dunkeln |
|---|---|
| zu ile | zu dunkeln |
| Partizip I | dunkelnd |
| Partizip II | gedunkelt |
“dunkeln” kelimesi “dunkel” (karanlık) kelimesiyle aynı kelime ailesindendir. Sıfata gelen ek, onu fiile dönüştürür ve karanlık bir duruma geçişi anlatır.
Im Herbst dunkelt es schon am späten Nachmittag.
Sonbaharda öğleden sonra daha erken kararıyor.
“dunkeln” fiili sık sık “es” (öznesiz kullanımda kullanılan zamir) ile öznesiz kullanılır. Özellikle zaman bildiren ifadelerle veya “als” (…dığında) ya da “wenn” (…dığında, …se) ile kurulan bir yan cümleyle doğal durur.
Als es dunkelte, machten sich die Wanderer auf den Rückweg.
Hava kararınca yürüyüşçüler geri dönmeye başladı.
Es dunkelte schnell, und im Tal wurden die ersten Lichter eingeschaltet.
Hava hızla karardı ve vadide ilk ışıklar yakıldı.
“dunkeln” fiili özellikle anlatı veya edebiyat metinlerinde kullanılır ve çoğu zaman atmosferik bir etki yaratır. Sık sık “Abend” (akşam), “Dämmerung” (alacakaranlık) veya “Ende eines Tages” (bir günün sonu) ile bağlantılı olur.
Langsam dunkelte es über dem stillen See.
Sessiz gölün üzerinde hava yavaş yavaş karardı.
alacakaranlık olmak / yavaş yavaş farkına varmak / öylece uyuşuk kalmak
Akşamları “dämmern” (kararmak) ve “dunkeln” (kararmak) kelimeleri havanın yavaş yavaş kararmasını anlatabilir. “Dämmern” gündüzle gece arasındaki geçiş dönemini vurgular. “Dunkeln” ise karanlığın artmasını öne çıkarır ve daha çok edebî dilde kullanılır. Akşamı sıradan bir şekilde anlatırken genellikle “dämmern” daha uygundur.

Als es über dem Dorf zu dunkeln begann, gingen wir nach Hause.
Köyde karanlık artmaya başlayınca eve gittik.
Als es über dem Dorf zu dämmern begann, gingen wir nach Hause.
Köyde akşam çökmeye başlayınca eve gittik.