
der
rodzajnik określony
Rodzajnik określony towarzyszący rzeczownikowi rodzaju męskiego w liczbie pojedynczej w Nominativ.
Der Hund bellt.
Pies szczeka.
rodzajnik określony / zaimek względny / zaimek wskazujący
Wczytuję zapisany stan.

rodzajnik określony
Rodzajnik określony towarzyszący rzeczownikowi rodzaju męskiego w liczbie pojedynczej w Nominativ.
Der Hund bellt.
Pies szczeka.

rodzajnik określony
Rodzajnik określony towarzyszący rzeczownikowi rodzaju żeńskiego w liczbie pojedynczej w Dativ lub Genitiv.
Ich gebe der Frau das Buch.
Daję kobiecie książkę.

zaimek względny
Zaimek względny, który wprowadza zdanie podrzędne i odnosi się do rzeczownika rodzaju męskiego w liczbie pojedynczej w Nominativ.
Das ist der Mann, der mir geholfen hat.
To jest mężczyzna, który mi pomógł.

rodzajnik określony
Rodzajnik określony towarzyszący rzeczownikom w liczbie mnogiej w Genitiv.
Das ist das Haus der Eltern.
To jest dom rodziców.

zaimek wskazujący
Zaimek wskazujący na konkretną osobę lub rzecz rodzaju męskiego.
Wer hat das getan? – Der war es!
Kto to zrobił? – To on!
To, czy „der” (rodzajnik określony) jest rodzajnikiem, czy zaimkiem względnym, rozpoznasz po strukturze zdania. Jako zaimek względny wprowadza zdanie podrzędne, a odmieniony czasownik stoi na końcu tego zdania.
Der Mann, der dort steht, ist mein Bruder.
Mężczyzna, który tam stoi, jest moim bratem.
Der Mann ist mein Bruder.
Ten mężczyzna jest moim bratem.
Jako zaimek wskazujący „der” (ten) jest mocno akcentowany i może występować samodzielnie, wskazując na osobę lub rzecz. Nieakcentowany rodzajnik stoi zawsze bezpośrednio przed rzeczownikiem lub przymiotnikiem.
Wer hat das Glas zerbrochen? – Der da war's!
Kto stłukł szklankę? – To ten tam!
Der Junge hat das Glas zerbrochen.
Chłopiec stłukł szklankę.
Chociaż „der” (rodzajnik określony) jest męskim rodzajnikiem używanym w Nominativ, stosuje się go także przy rzeczownikach rodzaju żeńskiego w Dativ lub Genitiv.
Er hilft der alten Dame über die Straße.
Pomaga starszej pani przejść przez ulicę.
Das ist das Auto der Nachbarin.
To jest samochód sąsiadki.
Kiedy „der” (zaimek względny) wprowadza zdanie względne, odmieniony czasownik zawsze stoi na końcu części zdania rozpoczynającej się od „der” (zaimek względny).
Ich kenne den Jungen, der jeden Morgen die Zeitung bringt.
Znam chłopca, który każdego ranka przynosi gazetę.
W Genitiv liczby mnogiej zawsze używa się rodzajnika „der” (rodzajnik określony), niezależnie od rodzaju rzeczowników w liczbie pojedynczej.
Die Entscheidung der Politiker wurde kritisiert.
Decyzja polityków została skrytykowana.
Die Bücher der Kinder liegen auf dem Tisch.
Książki dzieci leżą na stole.
Jako zaimek wskazujący „der” (ten) jest często używany w mowie, by wskazać osobę lub ją zidentyfikować.
Schau mal, der hat ja rote Haare!
Patrz, ten ma rude włosy!
rodzajnik określony / zaimek względny / zaimek wskazujący
„der” (rodzajnik określony) i „die” (rodzajnik określony) mogą odnosić się do konkretnego rzeczownika, ale „der” występuje tu przy rzeczowniku rodzaju męskiego w liczbie pojedynczej, a „die” towarzyszy rzeczownikowi rodzaju żeńskiego w liczbie pojedynczej. Decydują więc rodzaj i przypadek rzeczownika: der Mann, ale die Frau.

Der Mann wartet vor dem Bahnhof.
Mężczyzna czeka przed dworcem.
Die Frau wartet vor dem Bahnhof.
Kobieta czeka przed dworcem.