
aufhaben
mieć na sobie
Nosić nakrycie głowy lub okulary. To użycie ma charakter potoczny; o innych częściach garderoby mówi się „anhaben” (mieć na sobie).
Trotz der Hitze hatte er eine Wollmütze auf.
Mimo upału miał na głowie wełnianą czapkę.
mieć na sobie / być otwartym
aufhaben – hatte auf – hat aufgehabt
Wczytuję zapisany stan.

mieć na sobie
Nosić nakrycie głowy lub okulary. To użycie ma charakter potoczny; o innych częściach garderoby mówi się „anhaben” (mieć na sobie).
Trotz der Hitze hatte er eine Wollmütze auf.
Mimo upału miał na głowie wełnianą czapkę.

być otwartym
Być otwartym lub utrzymywać coś otwartego, zwłaszcza w odniesieniu do sklepu, lokalu gastronomicznego lub urzędu.
Der Laden hat heute bis 20 Uhr auf.
Sklep jest dziś otwarty do dwudziestej.

mieć coś do zrobienia
Mieć zadanie do wykonania, zwłaszcza pracę domową lub zadanie szkolne.
Ich habe für morgen noch zwei Seiten Mathematik auf.
Na jutro mam jeszcze do zrobienia dwie strony z matematyki.

mieć coś otwarte
Mieć coś otwartego, na przykład okno, butelkę lub oczy.
Ich hatte kaum die Augen auf, da klingelte schon das Telefon.
Ledwo miałem otwarte oczy, a już zadzwonił telefon.
| ich | habe auf |
|---|---|
| du | hast auf |
| er/sie/es | hat auf |
| wir | haben auf |
| ihr | habt auf |
| sie | haben auf |
| ich | hatte auf |
|---|---|
| du | hattest auf |
| er/sie/es | hatte auf |
| wir | hatten auf |
| ihr | hattet auf |
| sie | hatten auf |
| ich | habe aufgehabt |
|---|---|
| du | hast aufgehabt |
| er/sie/es | hat aufgehabt |
| wir | haben aufgehabt |
| ihr | habt aufgehabt |
| sie | haben aufgehabt |
| du | habe auf! hab auf! |
|---|---|
| ihr | habt auf! |
| Sie | haben Sie auf! |
| ich | hatte aufgehabt |
|---|---|
| du | hattest aufgehabt |
| er/sie/es | hatte aufgehabt |
| wir | hatten aufgehabt |
| ihr | hattet aufgehabt |
| sie | hatten aufgehabt |
| ich | werde aufhaben |
|---|---|
| du | wirst aufhaben |
| er/sie/es | wird aufhaben |
| wir | werden aufhaben |
| ihr | werdet aufhaben |
| sie | werden aufhaben |
| ich | habe auf |
|---|---|
| du | habest auf |
| er/sie/es | habe auf |
| wir | haben auf |
| ihr | habet auf |
| sie | haben auf |
Używany w mowie zależnej.
| ich | hätte auf |
|---|---|
| du | hättest auf |
| er/sie/es | hätte auf |
| wir | hätten auf |
| ihr | hättet auf |
| sie | hätten auf |
Używany do wyrażania życzeń i konstrukcji z „würde”.
| bezokolicznik | aufhaben |
|---|---|
| z zu | aufzuhaben |
| Partizip I | aufhabend |
| Partizip II | aufgehabt |
„Aufhaben” (mieć na sobie / być otwartym) jest czasownikiem rozdzielnie złożonym z „auf” (w górę / otwarte) i „haben” (mieć). W zdaniu głównym „auf” stoi na końcu zdania, a w zdaniu podrzędnym czasownik pozostaje nierozdzielony. W bezokoliczniku z „zu” (partykuła bezokolicznika) „zu” stoi między przedrostkiem a czasownikiem.
Warum hast du heute eine Mütze auf?
Dlaczego masz dziś na głowie czapkę?
Sie beeilt sich, weil der Laden nur noch kurz aufhat.
Spieszy się, bo sklep jest otwarty już tylko przez krótki czas.
Auf der Baustelle ist es Pflicht, einen Helm aufzuhaben.
Na budowie trzeba mieć na głowie kask.
„Aufhaben” (mieć na sobie / być otwartym) należy przede wszystkim do mówionego języka codziennego. Zależnie od kontekstu oznacza noszenie nakrycia głowy lub okularów, otwarty lokal, zadanie do wykonania albo coś, co jest otwarte.
Die Kinder haben im Winter oft dicke Mützen auf.
Dzieci często zimą mają na głowie grube czapki.
Unsere Apotheke hat am Samstag nur bis Mittag auf.
Nasza apteka jest w sobotę otwarta tylko do południa.
Kontekst zwykle szybko pokazuje, które znaczenie jest zamierzone: nakrycia głowy lub okulary wskazują na noszenie czegoś, sklep lub określenie czasu na godziny otwarcia, okna, butelki lub oczy na coś otwartego, a szkoła lub praca domowa na zadanie do wykonania.
Auf dem Foto hat sie einen großen Sonnenhut auf.
Na zdjęciu ma na głowie duży kapelusz przeciwsłoneczny.
Der Kiosk hat wegen des Feiertags nur vormittags auf.
Kiosk jest z powodu święta otwarty tylko rano.
Für Montag habe ich noch einen Aufsatz auf.
Na poniedziałek mam jeszcze do napisania wypracowanie.
W znaczeniu „tragen” (nosić) czasownika „aufhaben” (mieć na sobie) używa się w odniesieniu do rzeczy noszonych na głowie lub na twarzy. Typowe połączenia to „eine Mütze aufhaben” (mieć na głowie czapkę), „eine Brille aufhaben” (mieć na sobie okulary) i „einen Hut aufhaben” (mieć na głowie kapelusz). O kurtkach, swetrach lub butach mówi się natomiast „anhaben” (mieć na sobie).
Meine Schwester hat beim Lesen eine Brille auf.
Moja siostra ma podczas czytania na nosie okulary.
W odniesieniu do sklepów, lokali gastronomicznych i podobnych miejsc czasownika „aufhaben” (być otwartym) często używa się z określeniem czasu albo ze słowami „noch” (jeszcze) i „schon” (już). Określenie czasu opisuje, jak długo dane miejsce pozostaje otwarte.
Hat die Bäckerei so früh am Morgen schon auf?
Czy piekarnia jest już otwarta tak wcześnie rano?
W znaczeniu „eine Aufgabe zu erledigen haben” (mieć zadanie do wykonania) zadanie zwykle występuje jako dopełnienie w Akkusativie. Częste połączenia to „Hausaufgaben aufhaben” (mieć pracę domową do zrobienia), „Übungen aufhaben” (mieć ćwiczenia do zrobienia), „Seiten aufhaben” (mieć strony do zrobienia) i „einen Aufsatz aufhaben” (mieć wypracowanie do napisania).
Wir haben für morgen drei Übungen in Deutsch auf.
Na jutro mamy do zrobienia trzy ćwiczenia z niemieckiego.
W tym znaczeniu rzecz, która jest otwarta, występuje jako dopełnienie w Akkusativie: okno, drzwi, butelka lub oczy. „Aufhaben” (mieć coś otwarte) może również wyrażać, że komuś udało się coś otworzyć po pewnym wysiłku.
Nach langem Drehen hatte sie das Glas endlich auf.
Po długim kręceniu w końcu udało jej się otworzyć słoik.
nosić / przenosić / ponosić
Oba słowa mogą mówić o tym, że ktoś ma na sobie okulary lub nakrycie głowy. „Aufhaben” (mieć na sobie) jest przy tym potoczne i ogranicza się do okularów oraz nakryć głowy, podczas gdy „tragen” (nosić) ma szersze znaczenie i jest neutralne stylistycznie. W codziennym języku możliwe są oba słowa, zależnie od wybranego rejestru.

Sie hat heute eine neue Brille auf.
Ona ma dziś nowe okulary.
Sie trägt heute eine neue Brille.
Ona ma dziś na sobie nowe okulary.