
aufspalten
rozłupać
Rozbić na części lub rozdzielić wzdłuż struktury lity przedmiot.
Mit einem kräftigen Schlag spaltete er den Holzblock auf.
Jednym mocnym uderzeniem rozłupał drewniany klocek.
rozłupać / podzielić
aufspalten – spaltete auf – hat aufgespalten
Wczytuję zapisany stan.

rozłupać
Rozbić na części lub rozdzielić wzdłuż struktury lity przedmiot.
Mit einem kräftigen Schlag spaltete er den Holzblock auf.
Jednym mocnym uderzeniem rozłupał drewniany klocek.

podzielić
Podzielić całość na poszczególne części, obszary lub grupy. W formie zwrotnej oznacza to, że całość rozdziela się na takie części.
Nach dem Streit spaltete sich die Partei in zwei konkurrierende Gruppen auf.
Po kłótni partia podzieliła się na dwie rywalizujące ze sobą grupy.
| ich | spalte auf |
|---|---|
| du | spaltest auf |
| er/sie/es | spaltet auf |
| wir | spalten auf |
| ihr | spaltet auf |
| sie | spalten auf |
| ich | spaltete auf |
|---|---|
| du | spaltetest auf |
| er/sie/es | spaltete auf |
| wir | spalteten auf |
| ihr | spaltetet auf |
| sie | spalteten auf |
| ich | habe aufgespalten habe aufgespaltet |
|---|---|
| du | hast aufgespalten hast aufgespaltet |
| er/sie/es | hat aufgespalten hat aufgespaltet |
| wir | haben aufgespalten haben aufgespaltet |
| ihr | habt aufgespalten habt aufgespaltet |
| sie | haben aufgespalten haben aufgespaltet |
| du | spalt auf! spalte auf! |
|---|---|
| ihr | spaltet auf! |
| Sie | spalten Sie auf! |
| ich | hatte aufgespalten hatte aufgespaltet |
|---|---|
| du | hattest aufgespalten hattest aufgespaltet |
| er/sie/es | hatte aufgespalten hatte aufgespaltet |
| wir | hatten aufgespalten hatten aufgespaltet |
| ihr | hattet aufgespalten hattet aufgespaltet |
| sie | hatten aufgespalten hatten aufgespaltet |
| ich | werde aufspalten |
|---|---|
| du | wirst aufspalten |
| er/sie/es | wird aufspalten |
| wir | werden aufspalten |
| ihr | werdet aufspalten |
| sie | werden aufspalten |
| ich | spalte auf |
|---|---|
| du | spaltest auf |
| er/sie/es | spalte auf |
| wir | spalten auf |
| ihr | spaltet auf |
| sie | spalten auf |
Używany w mowie zależnej.
| ich | spaltete auf |
|---|---|
| du | spaltetest auf |
| er/sie/es | spaltete auf |
| wir | spalteten auf |
| ihr | spaltetet auf |
| sie | spalteten auf |
Używany do wyrażania życzeń i konstrukcji z „würde”.
| bezokolicznik | aufspalten |
|---|---|
| z zu | aufzuspalten |
| Partizip I | aufspaltend |
| Partizip II | aufgespalten |
„Aufspalten” (rozłupać, podzielić) jest czasownikiem rozdzielnie złożonym z „auf” (przedrostek) i „spalten” (rozszczepiać). W prostym zdaniu głównym z czasownikiem osobowym przedrostek znajduje się na końcu zdania, a w zdaniu podrzędnym czasownik pozostaje połączony. Przed bezokolicznikiem „zu” (partykuła bezokolicznika) „zu” stoi między przedrostkiem a czasownikiem.
Der starke Frost spaltete den Stein auf.
Silny mróz rozłupał kamień.
Sie erklärte, warum sich die Gruppe aufspaltete.
Wyjaśniła, dlaczego grupa się podzieliła.
Der Druck reichte aus, um das Holz aufzuspalten.
Ciśnienie wystarczyło, aby rozłupać drewno.
„Aufspalten” (rozłupać, podzielić) może występować z dopełnieniem w Akkusativie, gdy ktoś dzieli coś na części. W formie zwrotnej oznacza natomiast proces, w którym całość sama rozdziela się na kilka części.
Die Arbeiter spalteten den Baumstamm auf.
Robotnicy rozłupali pień drzewa.
Nach der Diskussion spaltete sich der Verein auf.
Po dyskusji stowarzyszenie się podzieliło.
W tym znaczeniu słowo „aufspalten” (rozłupać) często występuje z litymi materiałami lub strukturami naturalnymi jako dopełnieniem w Akkusativie. Typowe połączenia to „Holz aufspalten” (rozłupywać drewno), „einen Baumstamm aufspalten” (rozłupać pień drzewa) i „einen Stein aufspalten” (rozłupać kamień).
Mit einer Axt spaltete er das trockene Holz auf.
Rozłupał siekierą suche drewno.
W odniesieniu do grup, organizacji lub abstrakcyjnych całości słowa „aufspalten” (dzielić) często używa się zwrotnie z „sich” (się). Często następuje po nim informacja o tym, na ile części lub na jakie grupy dzieli się całość.
Die Bewegung spaltete sich in mehrere Lager auf.
Ruch podzielił się na kilka obozów.
Das Unternehmen spaltete sich in drei selbstständige Bereiche auf.
Firma podzieliła się na trzy niezależne działy.
dzielić
Gdy z zespołu powstaje kilka grup roboczych, możliwe są oba słowa. „Sich aufteilen” (dzielić się) neutralnie opisuje organizacyjny podział. „Sich aufspalten” (podzielić się) mocniej podkreśla, że istniejąca całość rozpada się na oddzielne grupy; może też sugerować słabszą spójność.

Für das Projekt spaltet sich unser Team in zwei Arbeitsgruppen auf.
Na potrzeby projektu nasz zespół rozpada się na dwie grupy robocze.
Für das Projekt teilt sich unser Team in zwei Arbeitsgruppen auf.
Na potrzeby projektu nasz zespół dzieli się na dwie grupy robocze.