
aufsetzen
zakładać
Umieszczać coś na głowie lub nosie, na przykład okulary, kapelusz albo kask.
Er musste seine Lesebrille aufsetzen, um die Speisekarte zu entziffern.
Musiał założyć okulary do czytania, żeby odczytać kartę dań.
zakładać / siadać / sporządzać / lądować
aufsetzen – setzte auf – hat aufgesetzt
Wczytuję zapisany stan.

zakładać
Umieszczać coś na głowie lub nosie, na przykład okulary, kapelusz albo kask.
Er musste seine Lesebrille aufsetzen, um die Speisekarte zu entziffern.
Musiał założyć okulary do czytania, żeby odczytać kartę dań.

siadać
Przechodzić z pozycji leżącej do siedzącej.
Nach dem Aufwachen setzte er sich im Bett auf.
Po przebudzeniu usiadł w łóżku.

sporządzać
Pisać i formułować oficjalny dokument, taki jak umowa, list lub testament.
Der Anwalt wird einen neuen Mietvertrag aufsetzen.
Prawnik sporządzi nową umowę najmu.

lądować
Dotykać podłoża i lądować. Tego słowa często używa się w odniesieniu do samolotów, ptaków lub owadów.
Das Flugzeug setzte sanft auf der Landebahn auf.
Samolot delikatnie wylądował na pasie startowym.

stawiać na kuchence
Stawiać garnek lub czajnik na płycie kuchennej, żeby coś ugotować albo podgrzać.
Ich setze schon mal Wasser für den Tee auf.
Już stawiam wodę na herbatę.
| ich | setze auf |
|---|---|
| du | setzt auf |
| er/sie/es | setzt auf |
| wir | setzen auf |
| ihr | setzt auf |
| sie | setzen auf |
| ich | setzte auf |
|---|---|
| du | setztest auf |
| er/sie/es | setzte auf |
| wir | setzten auf |
| ihr | setztet auf |
| sie | setzten auf |
| ich | habe aufgesetzt |
|---|---|
| du | hast aufgesetzt |
| er/sie/es | hat aufgesetzt |
| wir | haben aufgesetzt |
| ihr | habt aufgesetzt |
| sie | haben aufgesetzt |
| du | setz auf! setze auf! |
|---|---|
| ihr | setzt auf! |
| Sie | setzen Sie auf! |
| ich | hatte aufgesetzt |
|---|---|
| du | hattest aufgesetzt |
| er/sie/es | hatte aufgesetzt |
| wir | hatten aufgesetzt |
| ihr | hattet aufgesetzt |
| sie | hatten aufgesetzt |
| ich | werde aufsetzen |
|---|---|
| du | wirst aufsetzen |
| er/sie/es | wird aufsetzen |
| wir | werden aufsetzen |
| ihr | werdet aufsetzen |
| sie | werden aufsetzen |
| ich | setze auf |
|---|---|
| du | setzest auf |
| er/sie/es | setze auf |
| wir | setzen auf |
| ihr | setzet auf |
| sie | setzen auf |
Używany w mowie zależnej.
| ich | setzte auf |
|---|---|
| du | setztest auf |
| er/sie/es | setzte auf |
| wir | setzten auf |
| ihr | setztet auf |
| sie | setzten auf |
Używany do wyrażania życzeń i konstrukcji z „würde”.
| bezokolicznik | aufsetzen |
|---|---|
| z zu | aufzusetzen |
| Partizip I | aufsetzend |
| Partizip II | aufgesetzt |
„Aufsetzen” (zakładać) jest czasownikiem rozdzielnie złożonym. Przedrostek „auf-” oddziela się od czasownika w zdaniu głównym i stoi na końcu.
Er setzt schnell seinen Hut auf und geht.
Szybko zakłada kapelusz i wychodzi.
Es ist wichtig, beim Radfahren einen Helm aufzusetzen.
Podczas jazdy na rowerze trzeba założyć kask.
Wiele znaczeń słowa „aufsetzen” (zakładać, sporządzać, stawiać na kuchence lub lądować) wynika z kontekstu. Zwróć uwagę na dopełnienie, takie jak okulary, umowa lub woda, na podmiot, taki jak samolot, albo na to, czy czasownik jest użyty zwrotnie jako „sich aufsetzen” (usiąść).
Setz bitte deine Mütze auf, es ist kalt.
Załóż proszę czapkę, bo jest zimno.
Die Anwältin setzt einen neuen Vertrag auf.
Prawniczka sporządza nową umowę.
Nach dem Nickerchen setzte er sich langsam auf.
Po drzemce powoli usiadł.
To znaczenie prawie zawsze łączy się z rzeczami noszonymi na głowie lub nosie. Typowe połączenia to: „eine Brille aufsetzen” (założyć okulary), „einen Hut aufsetzen” (założyć kapelusz), „eine Krone aufsetzen” (założyć koronę) oraz „Kopfhörer aufsetzen” (założyć słuchawki).
Zum Schutz vor der Sonne setzte sie einen großen Hut auf.
Aby chronić się przed słońcem, założyła duży kapelusz.
Kiedy ktoś przechodzi z pozycji leżącej do siedzącej, używa się formy zwrotnej „sich aufsetzen” (usiąść). Podmiotem zawsze jest osoba wykonująca ten ruch.
Der Kranke konnte sich ohne Hilfe im Bett aufsetzen.
Chory potrafił bez pomocy usiąść na łóżku.
W znaczeniu „verfassen” (sporządzać) czasownika „aufsetzen” (sporządzać) używa się z oficjalnymi lub formalnymi tekstami. Częste połączenia to: „einen Vertrag aufsetzen” (sporządzić umowę), „ein Testament aufsetzen” (sporządzić testament) oraz „ein offizielles Schreiben aufsetzen” (sporządzić oficjalne pismo).
Die Notarin hat gestern das Testament aufgesetzt.
Notariuszka sporządziła wczoraj testament.
W znaczeniu „landen” (lądować) czasownika „aufsetzen” (lądować) często używa się bez dopełnienia. Podmiotem jest zazwyczaj samolot, ptak lub owad.
Der Pilot bereitete sich darauf vor, auf der kurzen Landebahn aufzusetzen.
Pilot przygotowywał się do lądowania na krótkim pasie startowym.
To znaczenie jest typowe dla kontekstu gotowania. Używa się go w odniesieniu do naczyń lub płynów stawianych na kuchence w celu podgrzania. Typowe połączenia to: „Wasser aufsetzen” (postawić wodę na kuchence), „einen Topf aufsetzen” (postawić garnek na kuchence) oraz „den Teekessel aufsetzen” (postawić czajnik na kuchence).
Kannst du bitte schon mal das Nudelwasser aufsetzen?
Czy możesz już postawić wodę na makaron?
stawiać
„stellen” (stawiać) i „aufsetzen” (stawiać na kuchence) mogą opisywać ruch na powierzchnię. „stellen” jest ogólnym czasownikiem oznaczającym umieszczenie czegoś w pozycji pionowej, natomiast „aufsetzen” stosuje się do stawiania garnka lub czajnika na kuchence i podkreśla cel gotowania lub podgrzewania. W tym kontekście kuchennym odpowiedniejsze jest „aufsetzen”.

Ich setze den Topf auf die Herdplatte auf, damit das Wasser kocht.
Stawiam garnek na płycie kuchennej, żeby woda się zagotowała.
Ich stelle den Topf vorsichtig auf die Herdplatte.
Ostrożnie stawiam garnek na płycie kuchennej.