
sich setzen
usiąść
Przyjąć pozycję siedzącą.
Nach dem langen Spaziergang wollte ich mich nur noch setzen.
Po długim spacerze chciałem już tylko usiąść.
stawiać
setzen – setzte – hat gesetzt
Wczytuję zapisany stan.

usiąść
Przyjąć pozycję siedzącą.
Nach dem langen Spaziergang wollte ich mich nur noch setzen.
Po długim spacerze chciałem już tylko usiąść.

postawić
Umieścić coś w określonym miejscu, stawiając, kładąc lub ustawiając to.
Sie setzte die Vase vorsichtig auf den Tisch.
Ostrożnie postawiła wazon na stole.

stawiać na
Pokładać zaufanie w kimś lub w czymś albo obstawiać określony wynik.
Bei diesem Projekt setzen wir voll auf erneuerbare Energien.
W tym projekcie całkowicie stawiamy na odnawialne źródła energii.

ustalać
Ustalać lub określać coś, na przykład cenę, termin albo standard.
Wir müssen eine klare Frist für die Abgabe des Projekts setzen.
Musimy ustalić jasny termin oddania projektu.

sadzić
Umieszczać rośliny lub nasiona w ziemi, aby mogły rosnąć.
Im Frühling setzen wir Kartoffeln im Garten.
Wiosną sadzimy ziemniaki w ogrodzie.

narażać na ryzyko
Ryzykować czymś cennym, z możliwością jego utraty.
Mit dieser unüberlegten Aktion hat er seine ganze Karriere aufs Spiel gesetzt.
Tym nieprzemyślanym działaniem naraził na ryzyko całą swoją karierę.

składać
W drukarstwie układać litery i znaki do druku.
Früher wurde jede Zeitungsseite von einem Schriftsetzer von Hand gesetzt.
Dawniej każdą stronę gazety składano ręcznie.
| ich | setze |
|---|---|
| du | setzt |
| er/sie/es | setzt |
| wir | setzen |
| ihr | setzt |
| sie | setzen |
| ich | setzte |
|---|---|
| du | setztest |
| er/sie/es | setzte |
| wir | setzten |
| ihr | setztet |
| sie | setzten |
| ich | habe gesetzt |
|---|---|
| du | hast gesetzt |
| er/sie/es | hat gesetzt |
| wir | haben gesetzt |
| ihr | habt gesetzt |
| sie | haben gesetzt |
| du | setze! setz! |
|---|---|
| ihr | setzt! |
| Sie | setzen Sie! |
| ich | hatte gesetzt |
|---|---|
| du | hattest gesetzt |
| er/sie/es | hatte gesetzt |
| wir | hatten gesetzt |
| ihr | hattet gesetzt |
| sie | hatten gesetzt |
| ich | werde setzen |
|---|---|
| du | wirst setzen |
| er/sie/es | wird setzen |
| wir | werden setzen |
| ihr | werdet setzen |
| sie | werden setzen |
| ich | setze |
|---|---|
| du | setzest |
| er/sie/es | setze |
| wir | setzen |
| ihr | setzet |
| sie | setzen |
Używany w mowie zależnej.
| ich | setzte |
|---|---|
| du | setztest |
| er/sie/es | setzte |
| wir | setzten |
| ihr | setztet |
| sie | setzten |
Używany do wyrażania życzeń i konstrukcji z „würde”.
| bezokolicznik | setzen |
|---|---|
| z zu | zu setzen |
| Partizip I | setzend |
| Partizip II | gesetzt |
Ważne jest rozróżnienie między „sich setzen” (usiąść) a „etwas setzen” (postawić coś). „Sich setzen” jest czasownikiem zwrotnym i oznacza, że siadasz. „Etwas setzen” jest czasownikiem przechodnim i oznacza, że umieszczasz przedmiot w jakimś miejscu.
Ich setze mich auf den Stuhl.
Siadam na krześle.
Ich setze die Tasse auf den Tisch.
Stawiam filiżankę na stole.
„Setzen” (stawiać) jest bardzo produktywnym czasownikiem podstawowym w języku niemieckim. Gdy go znasz, łatwiej rozumiesz wiele innych ważnych czasowników, na przykład „übersetzen” (tłumaczyć), „einsetzen” (używać lub wkładać), „fortsetzen” (kontynuować) oraz „ersetzen” (zastępować).
Der Dolmetscher muss den Satz sofort übersetzen.
Tłumacz musi natychmiast przetłumaczyć to zdanie.
Wir können die alte Batterie durch eine neue ersetzen.
Możemy zastąpić starą baterię nową.
Gdy coś umieszczasz, czasownik „setzen” (stawiać) wymaga dopełnienia w Akkusativie (co umieszczasz) oraz określenia kierunku (dokąd to umieszczasz). Pytanie brzmi zawsze „Wohin?” (dokąd?), dlatego przyimek zmienny występuje z Akkusativem.
Er setzte seinen Namen unter den Vertrag.
Położył swoje nazwisko pod umową.
Setz die schwere Tasche bitte auf den Boden.
Postaw proszę ciężką torbę na podłodze.
W znaczeniu „vertrauen auf” (polegać na) lub „wetten auf” (obstawiać) czasownik „setzen” (stawiać) zawsze łączy się z przyimkiem „auf” (na) i Akkusativem.
Ich setze auf den Sieg meiner Lieblingsmannschaft.
Stawiam na zwycięstwo mojej ulubionej drużyny.
Das Unternehmen setzt bei seiner neuen Strategie auf Digitalisierung.
W swojej nowej strategii firma stawia na cyfryzację.
W znaczeniu „festlegen” (ustalać) czasownik „setzen” (ustalać) często łączy się z rzeczownikami abstrakcyjnymi. Częste wyrażenia to „Grenzen setzen” (wyznaczać granice), „Prioritäten setzen” (ustalać priorytety), „ein Zeichen setzen” (dawać sygnał) oraz „Maßstäbe setzen” (wyznaczać standardy).
Es ist wichtig, klare Prioritäten für das Projekt zu setzen.
Ważne jest, aby ustalić jasne priorytety dla projektu.
Eltern müssen ihren Kindern Grenzen setzen.
Rodzice muszą wyznaczać swoim dzieciom granice.
W kontekście ogrodniczym czasownika „setzen” (sadzić) używa się w odniesieniu do roślin, które umieszcza się w ziemi w całości albo jako bulwy lub cebule. Typowe połączenia to „Kartoffeln setzen” (sadzić ziemniaki), „Zwiebeln setzen” (sadzić cebule) oraz „einen jungen Baum setzen” (sadzić młode drzewo).
Wir haben gestern die Tulpenzwiebeln für das nächste Frühjahr gesetzt.
Wczoraj posadziliśmy cebulki tulipanów na przyszłą wiosnę.
Wyrażenie „etwas aufs Spiel setzen” (narażać coś na ryzyko) jest stałą konstrukcją. To, co się ryzykuje, występuje jako dopełnienie w Akkusativie przed wyrażeniem „aufs Spiel” (na szwank).
Er hat seinen Job aufs Spiel gesetzt, um die Wahrheit zu sagen.
Naraził swoją pracę na ryzyko, żeby powiedzieć prawdę.
stawiać
„stellen” (stawiać) oznacza przy ustawianiu, że przedmiot zostaje umieszczony w pozycji pionowej. „setzen” (postawić) odnosi się ogólniej do umieszczenia czegoś w określonym miejscu i nie określa jednoznacznie jego ułożenia. Dlatego w przypadku przedmiotu stojącego pionowo „stellen” jest dokładniejsze, ale „setzen” również może być możliwe.

Setz die Vase bitte vorsichtig auf den freien Platz auf dem Tisch.
Postaw proszę ostrożnie wazon na wolnym miejscu na stole.
Stell die Vase bitte aufrecht auf den Tisch.
Postaw proszę wazon pionowo na stole.