
wahrnehmen
dostrzegać
Rozpoznawać coś za pomocą zmysłów (wzroku, słuchu, dotyku, węchu lub smaku) albo zauważać coś.
Ich konnte aus der Ferne eine Bewegung im Gebüsch wahrnehmen.
Z daleka mogłem dostrzec jakiś ruch w zaroślach.
dostrzegać
wahrnehmen – nahm wahr – hat wahrgenommen
Wczytuję zapisany stan.

dostrzegać
Rozpoznawać coś za pomocą zmysłów (wzroku, słuchu, dotyku, węchu lub smaku) albo zauważać coś.
Ich konnte aus der Ferne eine Bewegung im Gebüsch wahrnehmen.
Z daleka mogłem dostrzec jakiś ruch w zaroślach.

wykorzystywać
Korzystać z okazji, prawa lub terminu albo korzystać z nich w praktyce.
Sie sollten die Chance wahrnehmen und sich für das Stipendium bewerben.
Powinna wykorzystać tę szansę i ubiegać się o stypendium.

wykonywać
Wykonywać albo wypełniać zadanie, funkcję lub obowiązek.
Er nimmt seine Pflichten als Klassensprecher sehr ernst wahr.
Bardzo poważnie wykonuje swoje obowiązki jako przewodniczący klasy.

postrzegać jako
Interpretować coś albo odbierać coś w określony sposób.
Ich habe seine Bemerkung nicht als Kritik, sondern als gut gemeinten Rat wahrgenommen.
Nie odebrałem jego uwagi jako krytyki, lecz jako dobrze zamierzoną radę.
| ich | nehme wahr |
|---|---|
| du | nimmst wahr |
| er/sie/es | nimmt wahr |
| wir | nehmen wahr |
| ihr | nehmt wahr |
| sie | nehmen wahr |
| ich | nahm wahr |
|---|---|
| du | nahmst wahr |
| er/sie/es | nahm wahr |
| wir | nahmen wahr |
| ihr | nahmt wahr |
| sie | nahmen wahr |
| ich | habe wahrgenommen |
|---|---|
| du | hast wahrgenommen |
| er/sie/es | hat wahrgenommen |
| wir | haben wahrgenommen |
| ihr | habt wahrgenommen |
| sie | haben wahrgenommen |
| du | nimm wahr! |
|---|---|
| ihr | nehmt wahr! |
| Sie | nehmen Sie wahr! |
| ich | hatte wahrgenommen |
|---|---|
| du | hattest wahrgenommen |
| er/sie/es | hatte wahrgenommen |
| wir | hatten wahrgenommen |
| ihr | hattet wahrgenommen |
| sie | hatten wahrgenommen |
| ich | werde wahrnehmen |
|---|---|
| du | wirst wahrnehmen |
| er/sie/es | wird wahrnehmen |
| wir | werden wahrnehmen |
| ihr | werdet wahrnehmen |
| sie | werden wahrnehmen |
| ich | nehme wahr |
|---|---|
| du | nehmest wahr |
| er/sie/es | nehme wahr |
| wir | nehmen wahr |
| ihr | nehmet wahr |
| sie | nehmen wahr |
Używany w mowie zależnej.
| ich | nähme wahr |
|---|---|
| du | nähmest wahr nähmst wahr |
| er/sie/es | nähme wahr |
| wir | nähmen wahr |
| ihr | nähmet wahr nähmt wahr |
| sie | nähmen wahr |
Używany do wyrażania życzeń i konstrukcji z „würde”.
| bezokolicznik | wahrnehmen |
|---|---|
| z zu | wahrzunehmen |
| Partizip I | wahrnehmend |
| Partizip II | wahrgenommen |
„Wahrnehmen” (dostrzegać) jest czasownikiem rozdzielnie złożonym. W zdaniu głównym przedrostek „wahr” (tu: część czasownika oznaczająca dostrzeganie) stoi na końcu. W zdaniach podrzędnych oraz w bezokoliczniku z czasownikiem modalnym czasownik pozostaje nierozdzielony.
Ich nehme einen seltsamen Geruch wahr.
Dostrzegam dziwny zapach.
Er war so müde, dass er die Klingel nicht wahrnahm.
Był tak zmęczony, że nie zauważył dzwonka.
Man konnte die Anspannung im Raum deutlich wahrnehmen.
Można było wyraźnie wyczuć napięcie w pomieszczeniu.
Czasownik składa się z „wahr” (prawdziwy) i „nehmen” (brać). Dosłowne znaczenie to „etwas als wahr annehmen” (uznawać coś za prawdziwe) albo „für wahr halten” (uważać coś za prawdę), co dobrze wyjaśnia ideę odbierania czegoś zmysłami lub zauważania.
Erst nach einigen Sekunden nahm er die Gefahr wahr.
Dopiero po kilku sekundach dostrzegł zagrożenie.
W tym znaczeniu czasownik „wahrnehmen” (wykorzystywać) prawie zawsze występuje w stałych połączeniach. Najważniejsze z nich to: eine Chance/Gelegenheit wahrnehmen (wykorzystać szansę lub okazję), einen Termin wahrnehmen (stawić się na umówione spotkanie) i sein Recht wahrnehmen (korzystać ze swojego prawa).
Wenn Sie mit der Entscheidung nicht einverstanden sind, sollten Sie Ihr Widerspruchsrecht wahrnehmen.
Jeśli nie zgadza się Pan z decyzją, powinien Pan skorzystać z prawa do wniesienia sprzeciwu.
Także w tym znaczeniu występują stałe połączenia, które zwykle odnoszą się do oficjalnych ról. Typowe są: eine Aufgabe wahrnehmen (wykonywać zadanie), eine Funktion wahrnehmen (pełnić funkcję) oraz seine Verantwortung wahrnehmen (wywiązywać się ze swojej odpowiedzialności).
Sie nimmt ihre Verantwortung als Teamleiterin sehr ernst wahr.
Bardzo poważnie wypełnia swoje obowiązki jako kierowniczka zespołu.
Jeśli chcesz opisać, jak coś jest odbierane lub interpretowane, potrzebujesz przyimka „als” (jako). Konstrukcja zawsze wygląda tak: „jemanden/etwas als ... wahrnehmen” (postrzegać kogoś lub coś jako ...).
Er nahm die Stille im Haus als unangenehm wahr.
Odebrał ciszę w domu jako coś nieprzyjemnego.
wykorzystywać / przynosić pożytek
Zarówno „nutzen” (wykorzystywać), jak i „wahrnehmen” (wykorzystywać) mogą oznaczać skorzystanie z oferowanej możliwości. „Nutzen” (wykorzystywać) podkreśla raczej cel lub korzyść, którą się z tego czerpie, natomiast „wahrnehmen” (wykorzystywać) jest szczególnie często używane w odniesieniu do konkretnej oferty, terminu lub prawa. Używaj „wahrnehmen” (wykorzystywać), gdy najważniejsze jest samo skorzystanie z możliwości.

Sie nimmt das Angebot des kostenlosen Kurses gern wahr.
Chętnie korzysta z oferty bezpłatnego kursu.
Sie nutzt den kostenlosen Kurs, um ihre Deutschkenntnisse zu verbessern.
Wykorzystuje bezpłatny kurs, żeby poprawić znajomość niemieckiego.